Landelijke Bijeenkomst op 8 december

Op 8 december vond de laatste landelijke bijeenkomst van het Platform Eer en Vrijheid van 2016 plaats. In The Colour Kitchen Zuilen in Utrecht kwamen 130 professionals en vrijwilligers samen die zich dagelijks bezig houden met thema’s als eergerelateerd geweld, huwelijksdwang, achterlating en verborgen vrouwen. Onder de deelnemers waren onder andere medewerkers van Veilig Thuis, vrouwencentra, studenten Maatschappelijk Werk en Dienstverlening, gemeenten en diverse ministeries.

Doel van de dag was het samenbrengen van de vele professionals en vrijwilligers die dagelijks bezig zijn met de aanpak van verschillende vormen van geweld waarbij eer een rol speelt. (Vrijwilligers)organisaties kennen allen hun eigen doelen en aanpak, maar moeten in de praktijk intensief samenwerken. De landelijke bijeenkomsten zorgen voor een moment waarop casussen besproken kunnen worden, nieuwe samenwerkingen opgezet worden en van elkaars werkwijze wordt geleerd. Om ontmoeting en uitwisselingen te stimuleren, is er een informatiemarkt opgezet met organisaties uit het netwerk. Op deze informatiemarkt hebben diverse organisaties zich gepresenteerd, informatie gegeven over lopende campagnes en over methodieken en trajecten. De deelnemers van de netwerkmarkt zijn werkzaam binnen verschillende regio’s en houden zich op verschillende manieren bezig met de aanpak van eergerelateerd geweld. Fier, Landelijke Werkgroep Mudawwannah, Dokters van de wereld, Me en Society, Emancipator, Pretty Woman, Moviera en Landelijk Knooppunt Huwelijksdwang en Achterlating waren op 8 december aanwezig op de markt.

De plenaire sessie stond in het teken van het delen van inzichten en het op de kaart zetten van nieuwe ontwikkelingen aangaande eergerelateerd geweld. In een interactieve vragenronde, geleid door vaste dagvoorzitter Naima Azough, was er ruimte voor het uitwisselen van ervaringen van de aanwezigen. Zo werden onder andere de volgende thema’s besproken.

  • De problematiek rondom de mannenopvang in Nederland. Steeds meer mannen krijgen te maken met geweld waarbij eer een rol kan spelen. Het aantal plekken waar deze mannen opgevangen kunnen worden daalt, terwijl de vraag groeit.
  • De complexiteit rondom kindhuwelijken. Door de groei van het aantal asielzoekers in Nederland komen professionals in aanraking met complexere zaken dan eerder het geval was. Om met dit soort complexe zaken aan de slag te gaan, moet de kennis van professionals bijgehouden en soms zelfs uitgebreid worden. Tijd om stil te staan bij de casussen en thema’s die we tegenkomen binnen ons werk is dan ook gewenst.
  • De afhankelijkheid die vrouwen in Nederland hebben ten opzichte van hun man en de problemen die deze afhankelijkheid kan geven bij een scheiding dan wel verlating. Vrouwen die illegaal in het land verblijven, terwijl de rest van het gezin een legale status heeft, kunnen hierdoor in grote (financiële) problemen terecht komen. Maar ook wanneer de vrouw legaal in het land is, kunnen wachtlijsten in de zorg en tegenstrijdige gemeentelijke regelingen zorgen voor grote problemen.
  • Het Landelijk Knooppunt Huwelijksdwang en Achterlating en Landelijke Werkgroep Mudawwannah signaleren een verlaging van het aantal slachtoffers van achterlating in het buitenland. Een mogelijke uitleg hiervoor is de voorlichting die de afgelopen jaren is gegeven in Nederland. Door een gezamenlijke aanpak kunnen meisjes en vrouwen sneller teruggehaald worden naar Nederland.

Naast het delen van signalen uit het werkveld, zijn we bijgepraat over de ontwikkelingen vanuit het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Daniëlle Kretz, programmacoördinator zelfbeschikking bij dit ministerie, is ingegaan op de campagne ‘Praten over je keuzes’. Binnen deze campagne worden verhalen en ervaringen gedeeld, met als doel anderen te helpen om een gesprek aan te gaan met je omgeving over de keuzes die je wil maken. Wanneer je het gevoel hebt dat je omgeving het niet eens is met de keuzes die je wil maken, kunnen op de website die hoort bij de campagne handvatten gevonden worden om dit gesprek toch te voeren. Ook het initiatief ‘Trouwen tegen je wil’ werd benoemd. Deze campagne is er ter preventie van huwelijksdwang en achterlating en wordt door het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid ieder jaar voor de zomervakantie herhaald. De website geeft concrete tips en biedt een lijst met noodnummers, wanneer jij of iemand in je omgeving te maken krijgt met achterlating in het buitenland.

De plenaire opening werd afgesloten met een bijdrage van Kathalijne Buitenweg,  lid van het College voor de rechten van de Mens. Zij stelt dat door nieuwe internationale ontwikkelingen de verslechterde positie van vrouwen niet alleen wordt gezien als een probleem van eer, maar ook als een mensenrechtenschending. Het recht van de vrouw om haar eigen keuzes te maken komt in het geding in het geval van achterlating en huwelijksdwang. In Nederland is er sinds 2015 een wet om huwelijksdwang tegen te gaan. Bij huwelijkse gevangenschap ligt dat ingewikkelder. Een rechter is niet bevoegd om een religieus huwelijk te ontbinden. Door het Openbaar Ministerie wordt er gewerkt aan een manier om dit toch aan te kunnen pakken. Kathalijne is van mening van de Nederlandse overheid zich terughoudend opstelt bij het doorbreken van sociale en culturele gedragspatronen, ongeacht het Verdrag van Istanbul. Één van de doelstellingen van dit verdrag was dat overheden zich actiever bezig moeten houden met huwelijkse gevangenschap en religieuze huwelijken. Daarnaast zouden huwelijkse gevangenschap en huwelijksdwang geen privézaak moeten zijn van twee mensen, maar een schending van de mensenrechten en iets waar we gezamenlijk de verantwoordelijkheid voor moeten dragen.

Naast het plenaire deel van de landelijke bijeenkomst, zijn er negen workshops aangeboden. Een aantal van de presentaties die gebruikt zijn op deze pagina beschikbaar gesteld. Tevens vindt u hier de foto's die gemaakt zijn door David Hup.

Namens het Platform Eer en Vrijheid willen wij de aanwezigen nogmaals bedanken voor hun bijdrage en inzet. Op donderdag 18 mei 2017 vindt de volgende landelijke bijeenkomst plaats. Heeft u ideeën voor workshops, sprekers of thema’s die deze keer niet aan bod zijn gekomen? We horen het graag via dit formulier. Ook zijn wij bereikbaar via  020-3059283 en platform.eer.en.vrijheid@gmail.com.

Heeft u ook een workshop gegeven tijdens de landelijke bijeenkomst op 8 december en wilt u uw presentatie ook delen? Wij ontvangen uw presentatie graag en zullen het delen op deze pagina.